Waarom een bad nemen niet altijd werkt om een eetbui te voorkomen

Foto-header-verkleint-2
Gratis online training.
Stop met lijnen en eetbuien,
start met leven!

Zet de eerste stap in het doorbreken van je eetbuien.

 Waarom een bad nemen niet altijd werkt om een eetbui te voorkomen

 

 De lege verpakking van een rol koekjes ligt voor je neus. De kruimels van een paar crackers met kaas op je schoot.  De eetbui is voorbij en langzaam bekruipt je een gevoel van spijt en schuld. Waarom ben ik weer gaan eten? Waarom heb ik niet gewoon een ontspannen bad genomen?

Misschien heken je ‘m wel. Het veel gegeven advies aan mensen met eetbuien: voel je een eetbui opkomen? Of weet je dat je vaak ’s avonds een eetbui hebt? Ga dan iets anders doen: Neem een wandeling. Bel een vriendin. Mediteer. Schrijf in je dagboek. Ga in bad.

Het is op zich geen slecht advies. Deze strategie raad ik soms ook aan, aan de vrouwen die ik begeleid. Ga iets doen waar je werkelijk behoefte aan hebt. Soms is dat bijvoorbeeld ontspanning, soms is het energie. Soms is het ‘t hoofd bieden aan emoties die je liever vermijdt.

Maar heel vaak werkt dit advies niet. Want het lukt je niet om iets anders te doen in plaats van eten, hoe graag je het ook wilt en hoe hard je het ook probeert. En vervolgens ben je niet alleen boos op jezelf omdat je zoveel gegeten hebt, je neemt het jezelf ook nog eens kwalijk dat je niet ‘het juiste’ hebt gedaan en niet heel sereen met een brandende geurkaars erbij in bad hebt gelegen.

Hoe komt het dat het niet lukt om een bad te nemen in plaats van een eetbui te hebben?

 

Het is nu eenmaal heel moeilijk om ‘in het midden van de storm’ je gedrag te doorbreken. Want zo kan het voelen, het moment voorafgaand aan een eetbui: als een storm. De eetdrang die je voelt kan heel gejaagd, onrustig, ongrijpbaar en machteloos voelen.

Grote kans bovendien dat er ook in je hoofd een strijd gaande is: Ik ga chips pakken. Nee, dat doe je niet. Een klein beetje kan toch wel? Nee, zo word je toch nooit slank!  Totdat je de handdoek in de ring gooit en de discussie eindigt met een moedeloos: Wat kan mij het ook schelen, ik ga eten!  Je hebt een eetbui.

Als je middenin dat onrustige, gejaagde gevoel zit, als je middenin die strijd in je hoofd zit, is het ontzettend moeilijk om uit te zoomen, een stap terug te doen, even pauze te nemen en te bedenken waaróm je wilt eten en wat je misschien in plaats daarvan écht wilt.

Het is helemaal niet raar dat je dat niet lukt middenin dat onrustige moment. Je bent een mens. Bovendien heb je die eetbui op dat moment niet voor niets. Je eetdrang is er niet ineens, uit het niets.

Een eetbui is vrijwel altijd voorspelbaar

 

De kans is namelijk groot dat je eetbui zich heeft opgebouwd in de loop van de dag of week. Grofweg zijn er twee patronen die kunnen leiden tot een eetbui die ik veel terugzie bij de vrouwen die ik begeleid.

1) Eetrestricties en fantoom-eten
2) Te ver oprekken van grenzen

Laten we eens kijken hoe zo’n patroon er mogelijk uit kan zien. Hieronder lees je van ieder patroon een voorbeeld. Ik ben benieuwd of je ze enigszins herkent.

1) Eetrestricties en fantoom-eten

 

 Manon heeft zich voorgenomen om minder te eten want ze wil nu echt wat kilo’s kwijt. Ze at altijd geroosterd brood bij het ontbijt, maar kiest nu voor havermout. Om 11.00 heeft ze honger, maar ze wacht tot 12.30 met eten. Ze eet een salade en laat de crackers die ze normaal zo lekker vindt achterwege. Na het eten heeft ze onwijs zin in iets zoets, maar ze neemt in plaats van een koekje een rijstwafel. Om 15.00 krijgt ze honger, maar ze mag pas om 16.00 weer een tussendoortje, anders redt ze het niet tot het avondeten. Het avondeten bestaat uit groenten en vis. De aardappeltjes laat ze liggen, wat haar wat moeite kost. Om 21.00 begint de onrust. Manon kan alleen maar denken aan wat er in de koelkast en de keukenla ligt. De rest van de avond brengt ze door in een onrustig heen en weer lopen van de bank naar de keuken.

 Wat is hier aan de hand?

 

Manon heeft zich gedurende de dag een paar keer restricties opgelegd. Ze heeft niet gegeten, terwijl haar lichaam aangaf dat ze honger had. Daarnaast heeft ze aan – wat ik noem – fantoom-eten gedaan. Ze at een bord havermout, terwijl ze eigenlijk zin had in brood. Ze at een salade, terwijl ze daarnaast eigenlijk ook zin had in crackers. Ze at een rijstwafel, terwijl ze eigenlijk zin had in een koekje.

Manon heeft haar honger op momenten genegeerd en is voorbij gegaan aan haar trek. En als je dat meerdere malen op een dag doet, bouwt dat zich op. Je lichaam heeft het gevoel dat het iets tekort komt én je voelt je niet werkelijk voldaan. Beiden zijn een katalysator voor een eetbui.

 2) Te ver oprekken van grenzen

 

 Inge heeft een volle agenda vandaag. Een paar belangrijke deadlines, een pittig gesprek en het is ook nog eens haar beurt om de kinderen uit school te halen. Ze holt van het één naar het ander en ze moet snel schakelen. Tussendoor komt een collega met een verzoek. Ze heeft eigenlijk geen tijd, maar ze zegt toch ‘ja’. Ze eet snel achter haar computer. Ze besluit haar sportles van die middag af te zeggen. Het wordt te krap. De kids zijn uitgelaten en willen een speelmaatje mee naar huis nemen. Vooruit dan maar, ze heeft geen puf voor de discussie. Tussendoor probeert ze nog wat werk te doen. ’s Avonds liggen de kinderen op bed en is het eindelijk rustig in huis. Ze ploft neer op de bank en tijdens het Netflixen loopt ze heen en weer naar de keuken om iets lekkers te pakken.

Wat is hier gebeurd?

 

Je raadt het al. Inge is zichzelf voorbijgelopen vandaag. Ergens in de middag is ze op haar tandvlees gaan lopen en in de overlevingsstand komen te staan. Met het idee: ‘vanavond als de kids op bed liggen, is het mijn tijd en kan ik uitrusten. Nu even doorbijten, want de dingen moeten nu eenmaal gebeuren’. Haar grenzen zijn bijna ongemerkt steeds een beetje opgerekt. Tot ze ’s avonds ‘op’ is. Er zit geen rek meer in haar elastiek. Eten betekent ontspannen en even nergens aan hoeven denken.

Dit zijn natuurlijk specifieke gevallen. In het dagelijks leven kan de opbouw naar een eetbui er voor iedereen anders uitzien. Maar ik vermoed dat je de boodschap begrijpt.

Het is te laat voor het nemen van een bad

 

In beide gevallen is het ‘neem een bad’ advies niet toereikend, want het is te laat. Goede zelfzorg is gewoon hartstikke lastig als je elastiek geen rek meer heeft of als je lichaam schreeuwt om voldoening.

Want het doorbreken van structurele eetbuien is vaak een kwestie van zelfzorg. Er bestaat zoiets als reactieve zelfzorg en pro-actieve zelfzorg. Reactieve zelfzorg betekent dat je probeert zo goed mogelijk voor jezelf te zorgen in een ‘acute’ situatie. Dat je een voor jou fijne en passende keuze maakt die recht doet aan waar jij en je lichaam behoefte aan hebben, in een lastig moment.

Maar dat is nu juist zo moeilijk als je onoverkomelijke eetdrang hebt en ‘midden in de storm’ zit. Dan is het vaak al te laat en kunnen we niet meer uitzoomen en een stap terug zetten.

Het doorbreken van je eetbuien vraagt om pro-actieve zelfzorg

 

Pro-actieve zelfzorg betekent dat je eerder in je patroon aan zelfzorg doet, op een moment dat je het nog kúnt omdat je nog niet ‘middenin de storm’ zit. Pro-actieve zelfzorg kan van alles zijn en is voor iedereen anders en afhankelijk van de situatie.

Pauze nemen.
Nee zeggen.
Eten omdat je honger hebt.
Eten wat je daadwerkelijk voldoening geeft.
Tijd vrijmaken voor jezelf.
Je boosheid uitspreken.
Verdriet toelaten.
Ontspannen.

Het kan dus helpen om je eetbui(en) niet geïsoleerd te bekijken, maar om verder te kijken dan alleen het moment waarop de eetbui zich voordoet. En om de opbouw van zo’n eetbui te doorbreken.

Hoe zit dat bij jou? Kun je identificeren hoe een eetbui zich bij jou opbouwt in de loop van de dag of week?  En welke vormen van zelfzorg kun je dan pro-actief toepassen? Wat kun je doen om die opbouw te doorbreken?

Wat als je toch een eetbui hebt gehad?

 

Dan is er echt geen ramp gebeurd.  Ook al voelt dat misschien wel zo. Weet je wat je in ieder geval geen steek verder helpt? Jezelf zweepslagen geven om het feit dat je meer hebt gegeten dan achteraf prettig was. Spijt en schaamte zijn ontzettend ondermijnend voor je zelfvertrouwen en werken alleen maar meer eetbuien in de hand.

Geef jezelf nazorg. Wees mild en aardig voor jezelf in plaats van jezelf af te straffen. Je hebt geen puppy geschopt. Je bent niet zwak en je hebt geen gebrek aan discipline. Je had eetdrang en hebt meer gegeten dan fijn voor je was. Punt. Kijk wat je nu, op dit moment, nodig hebt aan zelfzorg. Het is bijvoorbeeld lastig om in slaap te vallen met een volle maag. Misschien heb je nu wel behoefte aan die wandeling?

Herken jij dat, dat een eetbui zich opbouwt in de loop van de dag?

 

Kun je wel wat hulp gebruiken bij het identificeren of doorbreken van die patronen? Je bent echt niet de enige en ik help je er graag bij.
Mail me gerust met je verhaal of je vragen op danielle@bodypositive.nl. Ik reageer altijd.

Geen reactie's

Geef een reactie